10,11 Yaş | Minikler |
12,13,14 Yaş | Yaş Grupları |
15,16 Yaş | Genç-1- |
17,18 Yaş | Genç-2- |
19+ Yaş | Büyükler |
Serbest Stil Bayanlar | 50m ,100m ,200m ,400m ve 800m |
Serbest Stil Erkekler | 50m ,100m ,200m ,400m ve 1600m |
Sırtüstü | 50m ,100m ve 200m |
Kurbağalama | 50m ,100m ve 200m |
Kelebek | 50m ,100m ve 200m |
Ferdi Karışık | 200m ve 400m |
Serbest Bayrak | 4x100m ve 4x200m |
Karışık Bayrak | 4x100m |
Serbest Stil Bayanlar | 50m , 100m ,400m ve 800m |
Serbest Stil Erkekler | 50m , 100m , 400m ve 1600m |
Sırtüstü | 50m , 100m ,ve 200m |
Kurbağalama | 50m , 100m ve 200m |
Kelebek | 50m , 100m ve 200m |
Ferdi Karışık | 100m , 200m ve 400m |
Serbest Bayrak | 4x100m ve 4x200m |
Karışık Bayrak | 4x100m |
Erkekler içten slipli ya da yarı mayo, bayanlar ise omuzdan askılı ve tek parça mayo giyerler.
Gözleri, klorlu suyun etkilerinden korumak ve suyun içinden yarışmacıların yerlerini bilmelerini sağlamak amacıyla gözlükler kullanılır. Gözlükler, göz yuvalarını acıtmamaları ve rahat kullanabilmeleri için yumuşak plastikten yapılır.
Ayrıca isteyen yarışmacılar yarış sırasında saçlarını toplayabilmek için bone (başlık) takarlar.
DAYANIKLILIK: Uzun süreli zorlamalarda direnç kabiliyeti sağlam sıhhatli yüzücüler bunu omuzlayabilirler. Enerji kazanmak oksijen beslenmesiyle olur.
GÖZLEM: Tesadüfi olarak anlamak yerine dikkat planlı olarak bir hareket yönünde teçhiz edilir. Kendini gözlem yüzmede mutlaka yapılmak zorundadır. Portrenin yüzücüyü gözlem genellikle doğru değildir. Çünkü su altında yüzme hareketleri bozuk bir şekilde gözlenir.
HAREKETLİLİK: Geniş bir hareket kapsamı oluşturma kabiliyeti.
HAREKET KAREKTERİSTİĞİ: Sporda kullanılan gözlenebilir küçük işaretler.
HAREKET RİTMİ: Her sportif hareket belli bir zaman birimi içinde cereyan eder. Gözlemci ve yüzücü bu ritmi karakteristik bir değişim olan adalelerin gevşeyip-sertleşmesi esnasında anlar.
HAREKETİN MUHTEVİYATI: Her sportif hareket belli bir zamanda, belli bir amaca hizmet ederek belli bir tarzla bir yerde ve zamanla cereyan eder. Yüzme hareketleri de belli safhalar gösterirler ve 2 safhada incelenirler. Bunlardan birincisi hazırlık diğeri uygulama safhalardır. (çekme-itme)
HAREKETİN TASAVVURU: Bir hareketin düşünülmesine resim dizileri ve filmlerle yardımcı olunmalıdır.
SÜRE METODU: Bu metodu başlatmak için yüzmenin zorluklarına sabır göstermek gerekir. Yüzme hareketleri bu yüzden azdan çoğa doğru yönlendirmeyle yapılmalıdır.
ISINMA: Çalışmalara başlamadan önce kan dolaşımını düzenlemek ve eklemlerin oynaklığını artırmak için yapılır.
DETAY (BİR HAREKETİN) FORM: Hareketler doğrulukla yapılması gereken bir ince detay çerçevesinde olur.
KAYMA ALIŞTIRMASI: Suya alışma hareketleri de dahil yüzme hareketlerine bir ön hazırlık olup önemli bir alıştırma grubudur.
KABA FORM: (Bir hareketin) Hareketin ana hatlarıyla tamamlanması.
İNFORMASYON: Yenilikler üstüne haberler . Konuşma (sporla ilgili) Tatbikat, Film, Çizim v.b.
İNTERVAL METOD: Bu metodun amacı dayanıklılığı artırmaktır. Gittikçe artan yükleme ve az dinleme zamanı ana hatlarıdır.
YÜZME STİLİ: Yüzme yarışlarında bu stiller şöyle adlandırılır.
Kraul yüzme (Serbest stilde)
Kurbağalama
Sırtüstü yüzme (sırtüstü kraul yüzme)
Kelebek Stil
Karışık Stil
YÜZME DURUMU: Sık olarak yüzme stili ile eş anlamda kullanılır. Fakat aslında suya yönelmiş vücut tarafını gösterir. Duruma göre; Sırt veya göğüs.
SPORTİF STİL: Bir sporcunun uygulamada belli bir sportif teknik kullanması.
TEKNİK (YÜZME TEKNİĞİ): Usule göre sportif bir hareket mekanik kanunlarında olduğu gibi hareketin amacına göre yönlendirilir.
KONDİSYON (SAĞLAMLIK): Kondisyon sadece fiziksel güç faktörleri olan, dayanıklılık, kuvvet, hız ve hareketliliği kapsamaz. Bunlardan, irade gücü, heves, ruh hali ve atılganlık gibi faktörlerinde göz önünde tutulması gerekir.
KOORDİNASYON (HAREKETTE KOORDİNASYON): Tüm hareketler bir amaç ve hedef için teçhiz edilmelidir.
KUVVET: Adaleler yardımıyla direnci yok etmek kabiliyeti. Yüzücünün halterciler gibi Max. Kuvvetini kullanmaya ihtiyacı yoktur. Yüzücü için uygun olan kuvvetinin dayanıklılığıdır.
ÖĞRENMEK (SÜRATLE ÖĞRENMEK): Hareketlerin pratikliği ve becerililik ile ilgili yenilikler.
SPORTİF ANTREMAN: Kondisyonu yükselten tekniği geliştiren,spor için kişiyi hazırlayan çalışmaların tümüdür.
ALIŞTIRMA FORMLARI: Bu formlar sayesinde hareketler öğrenilir,alıştırılır ve her zaman bir amaç doğrultusunda yönlendirilir. Bunlar alıştırmanın zorluluğuna ve karışıklılığına göre sıraya konur.
Tarihinin günümüzden 5000 yıl öncesine kadar uzandığı tahmin edilmektedir. Londra'daki British Museum'da bulunan bir röliyefte Uygur Türkleri'nin Orta Asya nehirlerinde Kraula pek yakın stilde yüzdükleri görülmektedir. Yüzme dünyasına 1900 yıllarında Avusturalya ve Hawai'den geldiği bilinir. 1906'dan itibaren Amerika'da da bu stilin tatbikatına başlandığı görülür.
Bu stilde yüzücü, su yüzeyine paralel ve yüzükoyun durumdadır. Kollarla bacaklar, münavebe ile uyumlu bir şekilde hareket ettirilir. Bacaklar,kolun bir hareketi esnasında 6 ila 8 defa hareket eder. Bu harekette iki ayak arasındaki düşey mesafe 30 santimi geçmez. Mevcut yüzme stillerinin en hızlısıdır. Yüzücü ayaklarını kürek gibi kullanmak suretiyle ilerler. Ayaklar yukarı doğru çıkış hareketi sırasında yüzücüyü ileri doğru iter. Solunum ise baş yana eğilmek suretiyle 2-3 kulaçta bir alınıp verilmek suretiyle düzenlenir.
Uzun yüzme hareketleri esnasında kol kuvvetinin gelişmesi oldukça uzun süre ama halatla yapılan kondisyon hareketleri ile kuvvet hızla kazanılabilir.
Elin daldığı ilk nokta omuz hizasının önünden, arkaya doğru bilekten kırılmaksızın hareket eder. Omuz yüksekliğine kadar çekilmesiyle yüzücü öne hareketlenir. Bu esnada dirsekler bükülür. Omuz diz arası açı 90-100 dir. (B)
El, göğüs ve karın hizasındaki suyu ayak parmaklarının ucu doğrultusunda geri iter. (Uyluk üst hizasına dar) ( C )
Suyu itme-ileri hamle sahaları arasında kol hareketleri biri çekilirken diğeri atılacak şekilde olmalıdır. Nefes almak vücudun üst kısmı ancak aksından döndüğü zaman en kolaydır ki buna yüzme dilinde yuvarlanmak adı verilir.
Altı bacak vuruşu (1-6) : Burada bir "Kol siklusu" (bir sağ-sağ kol hareketi) 6 bacak vuruşu ile bağlanır. Yandaki resim serisi bu teknik varyasyonu göstermektedir.
Çift bacak vuruşu: bir "kolsiklusu" için 2 ayak vuruşunu bağlar.
Yarışlarda 6 bacak vuruşu tercih edilir. Uzun mesafelerde ise çift bacak vuruşu ile yüzülür. Bu teknik veriler vücudun enerji ekonomisi yönünden önemlidir.
Hal duruş: Bacaklar ve kollar vücuda ileri-öne hareket verdiği esnada yüzücü suda iyi durmak zorundadır. Yüz, su şakakları üstüne-veya başlık kenarlarına kadar suya sokulmalıdır. Gözler açık ve eğimli olarak ileri bakmalıdır. Kalça suyla hemen hemen örtülmüş durumdadır. Kalça ve karın düz olmalıdır, kırılmamalıdır.
Parmaklar uyluk hizasına geldiğinde baş o tarafa döner ve hızla nefes alınabilir. Hamle yapan kolla birlikte kafa eski halini alır ve yeni bir varyant başlar.
Başın duruşu ve nefes yüzücünün durumunu ve koordineyi etkiler. Şöyle ki: eğer nefes almalarda baş çok kuvvetle kaldırılırsa veya baş sabit tutulup vücudun üst kısmı nefes almak için sürekli döndürülürse büyük bir yanlış yapılmış olur.
"ÜÇLÜ" NEFES ALMA: Değişken sağ ve sol yönden nefes alınır.
Sağ - Sol - Sağ (bir)
Sol - Sağ - Sol (bir)
"DÖRTLÜ" NEFES ALMA: Kim yüzmenin ve hareketlerin akışını en az bozmak istiyorsa her dört kol hareketinde bir nefes alır.
Sırtüstü yüzmede,yüzücünün suyun içindeki durumunu kolaylaştırırsa da,solunumun yine de kol ve bacaklarla uyumlu bir şekilde yapılır. Vücut suyun içinde mümkün olduğu kadar düz,gergin tutulur ve suyun yüzeyiyle mümkün olan en küçük açının meydana getirilmesine gayret gösterilir.
Sırtüstü yüzmede sol kol uzanmış suya batırılırken sağ kol suyu bırakır. Bu sırada bacakların azami açıklıkta olmasına dikkat edilir. Sağ bacak yukarıda ve tamamen uzanmış ve sol bacak dibe doğru batmış durumda vuruşa hazırdır.
Kayma, sol kol çekişe giderken başlar ve bir sayılı ayak vuruşu yapılır. Sol kol suyu bastırırken yakalama hareketini yapar ve çekişe başlar. Sol kolun bu aşağıya doğru hareketi sağ bacağın aşağıya doğru ayni şekilde bastırılmasıyla denge sağlanmış olur. Sağ kolun sudan çıkarılıp yükselirken sol bacak da yukarı doğu yükseltilir, böylece vücudun yalpalanması önlenmiş olur.
Sol kol düz gergin olarak çekiş hareketinde iken sağ kol suyun dışında ve kurtarma hareketine başlamış durumdadır. Sol kol çekmeyi bitirip itme hareketine başlarken,sağ bacağın yukarı doğru vuruşuyla denge sağlanmış olur. Sağ kolun geriye doğru savrulmasıyla kurtarma hareketi yapılır, sol bacak aşağı itilir böylece gerekli denge sağlanmış olur. Sağ kol girişe hazırlık olmak üzere uzanmış bir vaziyette kurtarma hareketini tamamlarken sol kol çekişi tamamlar ve itmeye başlar. Bu esnada sol bacak aşağıda,sağ bacak yukarıdadır. Burada sol kol itişi yaparken suyu hafifçe aşağı doğru bastırır. Sağ bacağın bu andaki aşağı doru hareketi dengeye yardım eder. Sol kol kurtarma hareketini tamamlayıp suya giriş için geriye atılırken,sol bacak yukarıya hareket ettirilir. Bu da vücudunun sağa kaymasına engel olur.
Sırtüstü yüzmenin çıkışı diğer stillerin çıkışına benzemez. Bu stilde çıkış, suyun içinde yapılır. Yüzücüler suya atlar, kısa bir ısınmadan sonra havuzun çıkış yerindeki özel tutamaklara iki elle tutunurlar. Yüzleri, yüzecekleri yöne aykırı yöndedir. Eller, depar tahtası ile bir omuz genişliğinde aralıkla tutulur. Bu hareket çıkış hakeminin "Yerlerinize" komutu ile yapılır. Dizler bükük ve ayaklar açık olarak duvara dayanır. Ayakların birbirine aralığı 25 santim kadardır. Çıkış işareti verildiği anda ayakların, parmaklardan da faydalanılarak itişiyle kolların geriye savrulması başlar.
Bacaklar değişken olarak aşağı yukarı vurulur. Aşağı hareket düz bir bacak ve gevşek ayak bilekleri ile başlar. (1) Uylukların yardımıyla yukarı doğru olan hareket yapılır. (2) Bununla birlikte diğer ayak ve baldır aşağı hareketi yapar. (3) Dizler her defasında daha fazla bükülür. Uyluk yukarı doğru hareketini tamamlamadan, baldır gevşek ayak bileği ile birlikte kamçı gibi yukarı doğru fırlar. (4-5) Su basıncı nedeniyle ayak içeri doğru bükülür. Ayak henüz su içinde yukarı doğru kalkmadan gevşemiş dizle birlikte aşağı bir hareket yapılır. (6) Bacakların daha iyi çalışması ayakların büyüklüğü ve ayak bileklerinin hareketliliği ile doğru orantılıdır. Sırtüstü yüzmede vurma yüksekliği Kraul yüzmedekinden daha fazladır.
Aralıksız olarak el başparmak yönünde sudan dışarı atılır. Bu hareket vücudunun (uzunlamasına) aksı etrafında hafif bir dönüş hareketi yaratır. Bu dönüş kolun gergin durumundan bükük duruma geçmesi esnasında hemen hemen su altında durmasını sağlamak için gereklidir. Hamle yapan kolun omuz kısmı daha az dirence tabi olur. Bir kol sudan çıktığında diğeri çekmeye başlar. Bu eşit bir hareket akışı sağlar.
Bacak hareketlerinin ritmi kol hareketlerini belirler. Kolların birbiri sıra olan koordinasyonunu iyi gözlemek gerekir. Bir kol suya girdiğinde diğeri itme safhasını bitirmelidir.
Kurbağalama her yaşta kadın ve erkeklerin yüzebilmesi, uzun mesafelere rahatça gidebilmesi bakımından pek revaçta olan bir yüzme şeklidir. Suda elbise ve teçhizatla da yüzebildiğinden can kurtarmada olduğu kadar askeri çalışmalarda da önemli bir yeri bulunmaktadır.
Kurbağalama stilini her tipteki insanlar uygulayabildiği için, uzun boylu ve kısa boylu yüzücüler arasında bazı değişikler arz eder.
Uzun bacaklılar, topukları kalçalara doğru toplarken dizleri fazla açmaz ve baldırları aşağıya doğru bastırır. Kamçılama hareketinden sonra bacaklar tamamen uzanmadan, baldırlar birleştirilir. Burada vuruştan önce tabanların suyla iyice temas etmesi gerekir.
Kısa bacaklılar ise klasik biçimde ayak vururlar. Bu tiplerde bacaklar genellikle daha kuvvetlidir. Dizler çok fazla açık olmamak üzere toplanır, ayak tabanları birbirine karşı durum alır,bundan sonra dizler açılır. Topuklar mümkün olduğu kadar kalçalara çekilir. Ayaklar mümkün mertebe açılarak fırlatılır.
Bu pozisyonda ayakların biraz dışarıya çevrilmesi gerekir. Tabanların da suyla temasa geçebilmesi için dizlere doğru kıvrılır. Dizler iyice uzatılmadan kalçalar birleştirilir, ayaklar uzatılır ve hareketin bütünü kamçı hızıyla yapılır. Kollar öne doğru uzatılıp durumuna girerken başı hafifçe kaldırmak suretiyle nefes almaktadır.
Diğer yüzme stilleri ile kıyaslandığında kol hareketleri daha kısalmış olduğundan daha az hareket verici unsurlardır. Sportif yüzmede nefes almayı da takviye ederler.
Bu hareketin akışı Kraul yüzmedeki bacak hareketleri ile benzerlik arz eder. Her aşağı hareket kalçada başlar. Baldır ve ayak yukarı doğru hareket ederken, uyluklar aşağı batar. Aşağı kuvvetlice vurmadan evvel (baldırların) diz kuvvetle bükülür. (1) Bunun sonunda bacaklar tamamen düzleşir ve hemen hemen yan yana gelir. (2-5) Bu hareket kalçayı yukarı kaldırır. Aşağı yukarı hareketler esnasında başparmaklar birbirlerini gösterirler.
Fakat tam anlaşılamayan konu hareket kaynağının bu garip bacak vücut kombinasyonunun çevresinde bulunduğudur. Kalçanın ileri geri hareketinin, yoksa bacaklarının aşağı yukarı hareketinin kaynak noktası olduğu bilinmektedir. Elbette başın batıp çıkması ve vücudun kol hareketleri ile dalgalanması da yüzmeye etkir.
KOL HAREKETLERİ ESNASINDA İKİ BACAK VURUŞU YAPILIR VE İKİNCİ KOL HAREKETİNDE NEFES ALINIR.
Şöyle ki: İlk bacak vuruşu kolların suya dalışı esnasında, ikinci vuruş ise kolların atılışı esnasında bir destek olarak vurulur.
Ferdi karışıkta yüzücüler önce kelebek stilinde yüzerler 50 veya 100 metreyi tamamladıktan sonra sırtüstüne geçerler. Sonra kurbağalama stiliyle devam eden yarışma serbest stille sona erer.200 metre karışıkta yüzücüler her stilde 50 metre yüzmek suretiyle yarışı tamamlar.400 metre karışıkta ise yüzücüler her stilde 100 metre yüzerler.
Karışık bayrak yarışları (4x100 metre) sırtüstü ile başlar. İlk yüzücü sırtüstü 100 metre yüzer, ikinci yüzücü kurbağalama ile devam eder. Üçüncü yüzücü kelebek stilinde 100 metrelik mesafeyi tamamlar. Son yüzücü ise serbest stilde 100 metre yüzer ve yarış böylece tamamlanmış olur.
4x100 metre serbest (Erkekler,Bayanlar) 4x200 metre serbest (Erkekler,Bayanlar) 4x100 metre karışık (Erkekler,Bayanlar)
Bayrak yarışlarında,yüzme sıraları önceden tespit edilip yazılı olarak hakem heyetine verilir. 100 ve 200 metrelik mesafeyi tamamlayıp elleri varış duvarına değdiği anda ekibin çıkış platformunda hazır durumda bekleyen ikinci yüzücüleri çıkış yaparlar. Bu sıra son yüzücülere kadar tekrarlanır. Ekiplerin son yüzücüleri varış duvarına el sürdükleri anda yarış tamamlanmış olur.
Bayrak yarışlarında takım arkadaşlarının eli varış duvarına değmeden evvel,çıkışta bekleyen yüzücünün ayakları çıkış platformundan ayrılmaz .Arkadaşının eli duvara değmeden çıkış yapan yüzücünün diskalifiye edilmemesi için yeniden çıkış yapması gerekmektedir .Bu çıkış için yüzücünün depar yerine kadar çıkmasına gerek yoktur. Yüzerek çıkış duvarına gidip eliyle veya ayağıyla duvara dokunması yeterlidir.
Karışık bayrak yarışlarında çıkış sırtüstü stiliyle olur ..İkinci yüzücüler kurbağalama, üçüncü yüzücüler kelebek stilleriyle yarışı sürdürürler,son yüzücüler serbest stilde yarışıp yarışmayı tamamlarlar.